apitał ludzki, wygrana w tzw. „wojnie o talenty” i przywództwo decydować będą o przyszłych sukcesach nie tylko firm technologicznych czy doradczych, ale praktycznie wszystkich branż. Nieuchronne zmiany rynku pracy związane są z takimi procesami jak: globalizacja, digitalizacja, nowe modele pracy czy komunikacji. Coraz większego znaczenia nabierają też kwestie demograficzne i etyczne. Odpowiedzią na te wszystkie wyzwania jest zarządzanie różnorodnością i otwarcie się organizacji na pracowników.

Demografia w krajach rozwiniętych nie sprzyja pracodawcom, dotyczy to całej Europy, ale szczególnie krajów Europy Środowo-Wschodniej, w tym Polski. Prognozy dla Polski przewidują, że do roku 2050, z jednego z najmłodszych społeczeństw (mediana wieku poniżej 40 lat) staniemy się jednym z najstarszych (blisko 50 lat). Niezależnie, więc od rozwiązań ustawodawczych (skracania wieku emerytalnego), pracodawcy będą zmuszeni zabiegać o starszych pracowników, starając się równocześnie pozyskać i utrzymać również młodsze pokolenia. Tworzenie miejsc pracy sprzyjających zespołom, w których spotykają się 3-4 generacje rodzi wzywania związane z komunikacją, szkoleniami, systemami motywacyjnymi adekwatnymi do bardzo zróżnicowanych potrzeb pracowników. Wreszcie, najbardziej fundamentalnym tematem, czyli budowaniem kultury organizacyjnej łączącej wartości indywidualne i organizacyjne.

Przy wszystkich słabościach współczesnego świata, ekstremalnych i rosnących globalnie nierównościach ekonomicznych i społecznych, coraz silniejszym trendem jest właśnie poszukiwanie wartości.

W kontekście rynku pracy, dużo uwagi poświęca się oczekiwaniom pokolenia Y, które ceniąc równowagę między pracą a życiem osobistym, pragnie spójności między wartościami w obu sferach. Kwestie etyczne podnoszone są też coraz częściej w kontekście wyzwań społecznych, m.in. rosnących ruchów populistycznych na świecie, jako efektu społeczeństw rozczarowanych brakiem wartości, konsumpcjonizmem etc.

Warto tu przywołać badanie Edelman Trust Barometr mierzące poziom zaufania społecznego do różnych instytucji – mediów, biznesu, NGO i administracji państwowej – Polacy od lat prezentują bardzo niski poziom zaufania. Potwierdza to Diagnoza społeczna prof. Janusza Czapińskiego wskazująca nieufność, jako największy problem, przeszkodę w budowaniu kapitału społecznego niezbędnego do rozwoju nowoczesnej gospodarki opartej na innowacji.

To istotna wskazówka dla biznesu – nowe idee, tak pożądane innowacje, wymagają wielu perspektyw i wielu spojrzeń na problem.

Podobne wnioski płyną z badania „Problemy i wyzwania w organizacjach – znaczenie kapitału społecznego”, zrealizowanego we współpracy Komitetu Dialogu Społecznego KIG, Forum Odpowiedzialnego Biznesu oraz House of Skills. 95 proc. przedsiębiorstw ma obawy związane z deficytem kapitału społecznego. Im większa organizacja, tym większe ich natężenie – blisko 60 proc. firm zatrudniających powyżej 250 pracowników dostrzega wynikające z tego słabości. Zwłaszcza duże firmy borykają się z problemami złej komunikacji (59% respondentów), braku współpracy i zaangażowania pracowników, by wymienić te kluczowe. Globalne badanie firmy AON pokazuje natomiast jak powszechnym wyzwaniem jest budowanie zaangażowania pracowników (szczególnie w Polsce), jak wpływa na wyniki osiągane przez firmy.

W odpowiedzi na wyzwania, o których mowa wyżej, organizacje, także w Polsce, coraz częściej podejmują wysiłek systemowego zarządzania różnorodnością. Ideę budowania wolnych od dyskryminacji, włączających miejsc pracy zainaugurowano w Polsce w 2012 roku, implementując europejską inicjatywę Karta Różnorodności, którą koordynuje Forum Odpowiedzialnego Biznesu. Karta promuje zarządzanie różnorodnością, jako narzędzie wspierające pracowników, ale również służące – także w wymiarze efektów finansowych – samym organizacjom i całemu społeczeństwu. Otwarcie na różnorodność pomaga w budowaniu kapitału społecznego, w miejscu pracy i poza nim.

2018 rok może być szczególny dla upowszechnienia tej idei w Polsce. Świętujemy nie tylko odzyskanie niepodległości, ale też stulecie praw wyborczych kobiet, przed nami z pewnością wiele wydarzeń poświęconych równości płci. I choć wciąż najwięcej nierówności spotykają Polki w życiu politycznym, to ta rocznica jest doskonałą okazją by poruszyć tematy zatrudnienia m.in.: dostępu do stanowisk, różnic wynagrodzeń czy segregacji sektorowej, by wymienić tylko kilka wątków. Karta Różnorodności chce wykorzystać ten czas dla promowania tematu włączających, przyjaznych miejsc pracy i równych szans dla każdego. Bez względu na wiek, płeć, niepełnosprawność, przekonania czy pochodzenie. Przyszłość to organizacje zarządzające różnorodnością, stwarzające tym samym możliwości rozwoju wszystkim pracownikom i budujące na tym kapitale. Tego potrzebują: biznes, zatrudnieni ludzie i społeczeństwa.

24 maja w Warszawie odbędzie się najważniejsze doroczne wydarzenie Forum Odpowiedzialnego Biznesu poświęcone zarządzaniu różnorodnością w miejscu pracy. Tegoroczny Ogólnopolski Dzień Różnorodności realizowany w ramach Kraty Różnorodności partnerstwie z Bankiem Zachodnim WBK i firmą Siemens, odbędzie się pod hasłem „1918 – 2018 Od praw wyborczych kobiet do równych szans dla każdego”. W programie konferencji przewidziano spotkania ze specjalistami, panele dyskusyjne, prezentacje dobrych praktyk firm oraz serię warsztatów poświęconych tym razem m.in. zatrudnianiu migrantów, społeczności LGBT w pracy czy dobrej współpracy kobiet i mężczyzn. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny, po wcześniejszej rejestracji na www.odpowiedzialnybiznes.pl/odr2018. Liczba miejsc ograniczona.