Dekarbonizacja transportu przestaje być abstrakcyjną wizją, a staje się koniecznością wymuszoną przez regulacje i dynamicznie zmieniające się oczekiwania rynku.
Aleksander Bernatek
Head of Projekt ZERO, Polska Izba Rozwoju Elektromobilności
Dyrektywa CSRD znacząco poszerza zakres obowiązków raportowania, obejmując pośrednio także sektor TSL, który musi dostarczać coraz bardziej szczegółowych danych środowiskowych swoim kontrahentom. W efekcie przedsiębiorstwa transportowe stoją przed nowym wyzwaniem: uporządkowaniem informacji dotyczących emisji, zużycia paliw i energii, bezpieczeństwa kierowców, gospodarki odpadami czy stosowanych polityk zarządzania. Transparentność staje się warunkiem współpracy, a brak danych może oznaczać utratę przewagi konkurencyjnej.
Najnowszy raport Polskiej Izby Rozwoju Elektromobilności „Jak dekarbonizować flotę? ESG w praktyce”1 wskazuje, że choć większość firm w sektorze rozumie konieczność zmian, to skala wyzwań jest znacząca. Przedsiębiorcy szczególnie często wskazują na wysokie koszty zakupu pojazdów zeroemisyjnych, a także na niedobór infrastruktury ładowania – problemy szczególnie dotkliwe w transporcie ciężkim. Wielu przedsiębiorców podkreśla również ograniczenia operacyjne, takie jak niewystarczający zasięg elektrycznych ciężarówek czy dłuższy czas ładowania. Mimo to aż 80 proc. ankietowanych firm ma świadomość, że technologie zeroemisyjne są kierunkiem nieuniknionym. Optymizm ten wynika nie tylko z troski o środowisko, ale także z przewidywanych korzyści ekonomicznych i wizerunkowych.
W odpowiedzi na rosnące wymagania rynek coraz mocniej akcentuje znaczenie edukacji, współpracy międzysektorowej oraz inwestycji w nowoczesne rozwiązania. W raporcie zwrócono uwagę, że transformacja flot nie jest działaniem jednorazowym, lecz procesem, który należy prowadzić etapami – począwszy od analizy danych, przez wdrażanie ulepszeń operacyjnych, aż po stopniową wymianę pojazdów. Kluczowe jest również zastosowanie proporcjonalnych narzędzi raportowych, takich jak standard VSME. Pozwala on firmom – zwłaszcza MŚP – uporządkować dane ESG bez nadmiernej biurokracji, raportując tylko te obszary, które rzeczywiście wpływają na ich działalność.
Równolegle rośnie świadomość, że dekarbonizacja nie ogranicza się wyłącznie do wymiany floty na elektryczną. Już dziś wiele firm może znacząco zmniejszyć emisje, wdrażając działania operacyjne: optymalizację tras, monitorowanie stylu jazdy kierowców, szkolenia z ecodrivingu, regularny serwis pojazdów oraz budowanie kultury bezpieczeństwa pracy. Coraz większą rolę odgrywają także systemy telematyczne, które umożliwiają zbieranie precyzyjnych danych eksploatacyjnych i analizowanie ich w czasie rzeczywistym. Dzięki temu przedsiębiorstwa mogą lepiej planować trasy i szybciej reagować na nieefektywności. Transport drogowy stoi dziś przed największą ewolucją od lat. Przedsiębiorstwa, które zdecydują się na uporządkowaną, przemyślaną transformację, będą lepiej przygotowane do nadchodzących wymogów prawnych i oczekiwań kontrahentów. Dodatkowo firmy inwestujące w rozwiązania niskoemisyjne częściej uzyskują lepszy dostęp do finansowania oraz są postrzegane jako stabilni i odpowiedzialni partnerzy w łańcuchu dostaw. Dekarbonizacja staje się więc nie tylko obowiązkiem wynikającym z polityki klimatycznej, ale przede wszystkim inwestycją w przyszłość – gwarancją stabilności, wiarygodności i długoterminowej konkurencyjności w szybko zmieniającym się świecie transportu.
1 Raport dostępny jest bezpłatnie na www.pire.pl lub www.projektzero.com.pl
